وقتی پوسیدگی یا آسیب به عصب دندان (پالپ) میرسد، التهاب و عفونت ایجاد میشود که به آن پالپیت میگویند. این حالت دو نوع دارد: پالپیت برگشتپذیر (موقت) و پالپیت برگشتناپذیر (دائمی). در ادامه علائم هر کدام را بررسی میکنیم:
🔴 علائم پالپیت برگشتپذیر (Reversible Pulpitis)
(التهاب خفیف عصب که با درمان به موقع بهبود مییابد)
✅ حساسیت به سرما و گرما:
-
درد سریع و تیز که با قطع محرک (مثلاً نوشیدن آب سرد) فوراً از بین میرود.
✅ حساسیت به شیرینیجات: -
درد موقت هنگام خوردن مواد قندی.
✅ عدم درد خودبهخودی: -
دندان فقط در برابر محرکها واکنش نشان میدهد.
درمان:
-
پر کردن دندان (اگر پوسیدگی به عصب نرسیده باشد).
-
استفاده از خمیردندان ضدحساسیت.
🔴 علائم پالپیت برگشتناپذیر (Irreversible Pulpitis)
(آسیب شدید به عصب که نیاز به عصبکشی دارد)
✅ درد خودبهخودی:
-
درد شدید و ضرباندار بدون محرک (خصوصاً شبها).
✅ درد طولانی پس از محرکها: -
درد بعد از خوردن چای داغ یا بستنی تا ۱۵ دقیقه ادامه مییابد.
✅ انتشار درد به گوش، فک یا سر: -
بیمار نمیتواند دقیقاً مشخص کند کدام دندان درد میکند.
✅ حساسیت به فشار (حین جویدن): -
احساس درد هنگام غذا خوردن.
✅ تورم لثه اطراف دندان: -
در موارد پیشرفته، آبسه تشکیل میشود.
درمان:
-
عصبکشی (روت کانال تراپی) برای برداشتن عصب عفونی.
-
در موارد بسیار شدید: کشیدن دندان.
🚨 علائم عفونت پیشرفته (آبسه دندان)
-
تب و بیحالی
-
طعم بد دهان
-
تورم صورت یا گردن
-
ترشح چرک از لثه
⚠️ در این حالت فوراً به دندانپزشک مراجعه کنید؛ ممکن است آنتیبیوتیک ضروری باشد.
چگونه تشخیص دهیم دندان به عصب رسیده است؟
۱. تست سرما:
-
قرار دادن یخ روی دندان (اگر درد بیش از ۱۰ ثانیه ادامه یابد، احتمال پالپیت برگشتناپذیر وجود دارد).
۲. تست ضربه: -
ضربه آرام به دندان با دسته آینه دندانپزشکی (درد نشانه عفونت احتمالی است).
۳. رادیوگرافی: -
دندانپزشک با عکس OPG یا پرتاپیکس عمق پوسیدگی را بررسی میکند.
پیشگیری از آسیب به عصب دندان
✅ معاینه هر ۶ ماه توسط دندانپزشک
✅ درمان پوسیدگی در مراحل اولیه
✅ استفاده از مسواک نرم و نخ دندان
✅ محدود کردن مصرف مواد اسیدی (نوشابه، آبلیمو)
📞 در صورت مشاهده علائم فوق، فوراً به کلینیک تخصصی دنتالیست مراجعه کنید.
